وضع انرژی جهان در ۲۰۴۰ چطور خواهد بود؟
گروه انرژی نادی صبوری
عصر دیروز، گزارش چشمانداز جهانی نفت خام اوپک موسوم به WOO در وین و با حضور محمد بارکیندو دبیرکل سازمان و سفرای کشورهای عضو، رونمایی شد. به گزارش «تعادل»، محمد بارکیندو دبیرکل اوپک در ابتدای این مراسم، که به صورت «لایو» پخش میشد گفت: سال گذشته سالی «تاریخی» و مهم برای سازمان اوپک و صنعت جهانی نفت خام بود. اشاره بارکیندو به اتفاقی بود که سال گذشته درست پس از ماه نوامبر و رونمایی WOO در سال ۲۰۱۶ رخ داد. «توافق اوپکیها» برای کاهش تولید و از آن مهمتر توافق تاریخی آنها با روسیه و دیگر کشورهای تولیدکننده نفت خام غیراوپک. به هر روی بارکیندو در ادامه با اشاره به اینکه این گزارش حاصل ساعتها تلاش خستگیناپذیر تیم تحقیقاتی اوپک بوده است، از سفرای کشورهای مختلف و همچنین از فریدون فشارکی تحلیلگر ایرانی نفت خام به عنوان «دوست» و «همکار» خود برای حضور در این مراسم تشکر کرد. پس از آن مدیر تیم تحقیقاتی اوپک پشت میکروفن قرار گرفته و در ابتدا ویدیویی ۳ دقیقهیی که خلاصهیی از مهمترین نکات «گزارش چشمانداز جهانی نفت خام اوپک تا ۲۰۴۰» را در خود جای داده بود، برای حضار پخش کرد. اوپک در این گزارش که همواره با پیشبینی مهمترین و سادهترین مولفه در مصرف انرژی یعنی «جمعیت» آغاز میشود، برآورد کرده است که جمعیت جهانی در سال ۲۰۴۰ به ۹ میلیارد و ۲۰۰ میلیون نفر خواهد رسید. در این گزارش برآورد شده است که تقاضای جهانی تا این سال رشدی معادل ۹۵ میلیون معادل بشکه نفت خام را تجربه کند. هر چند باتوجه به عزم جهانی برای کاهش انتشار کربن، اوپک پیشبینی کرده است که نفت خام و زغالسنگ کمکم جای خود را به گاز و انرژیهای تجدیدپذیر بدهند اما همچنان «نفت» منبع محوری تامین انرژی جهان خواهد بود. در گزارش چشمانداز جهانی نفت اوپک عنوان شده است که سوختهای فسیلی همچنان در سال ۲۰۴۰ معادل ۷۵درصد از انرژی دنیا را تامین خواهند کرد. نکته مهم دیگر نقش کشورهای غیر OECD در پیشرانی افزایش تقاضا در سالهای پیش رو خواهد بود. تقاضای جهانی برای انرژی در سال ۲۰۴۰ معادل ۳۵درصد بیشتر از حال حاضر خواهد بود. اوپک همچنین برآورد کرده است که تقاضای جهانی نفت خام در میانمدت که تا سال ۲۰۲۲ را شامل میشود با تجربه رشد ۶,۹میلیون بشکهیی در روز از ۹۵.۴ میلیون بشکه به ۱۰۲.۳میلیون بشکه در روز خواهد رسید. همچنین سهم اوپک از بازار در «بلندمدت» از ۳۴درصد در حال حاضر به ۳۷درصد خواهد رسید که معادل ۱۱۳.۴میلیون بشکه معادل نفت خام خواهد بود. اما نفت خام که اکنون ۳۲درصد تقاضای اولیه انرژی جهان را تامین میکند در سال ۲۰۴۰ جای خود را به گاز داده و به ۲۷درصد افت خواهد کرد. سهم گاز از ۲۲درصد در حال حاضر به ۲۵درصد در سال ۲۰۴۰ میرسد. زغالسنگ نیز با افتی ۵درصدی در سال ۲۰۴۰ معادل ۲۳درصد از انرژی جهان را تامین خواهد کرد.
