سهم ارزش افزوده صنعت از GDP آب رفت
گروه گوناگون اگر به سهم ارزش افزوده صنعت از GDP در بیش از یک دهه گذشته نگاه کنیم، یک نمودار شکسته دیده میشود. این سهم در سالهایی که بحران، پای خود را بر گلوی اقتصاد جهانی فشرده بود، کم و کمتر شد تا درنهایت انتهای نمودار شکسته شود و به سمت پایین سیر کند. هرچند که کمی قبل و در سالهایی که همه تحلیلها از اقتصاد مثبت بود، این نمودار در اوج خود ایستاده بود. آنطور که آمارهای بانک جهانی نشان میدهد، نوسانات سهم ارزش افزوده صنعت از GDP در فاصله سالهای 2000 تا 2014 بین 27 تا 30درصد در نوسان و به سمت کاهش بوده است. در سالهای2002 تا 2006 که رشد اقتصادی به بهترین وضعیت خود رسیده بود، سهم ارزش افزوده صنعت از GDP از نزدیک 29 به 32درصد رسید که بیشترین افزایش را طی سالهای مورد بررسی بانک جهانی نشان میدهد.
همین نمودار سرکش، در سالهای بعد و با آغاز بحران جهانی اقتصاد به سمت کاهش سیر کرد و در 2009 عدد 28درصد را بهعنوان کمترین سهم میانگین ارزش افزوده بخش صنعت از GDP به ثبت رساند. هرچند که نمودار نشان از آن دارد که این اعداد در فاصله 2009 تا 2011 دوباره خود را احیا کرد و توانست روی عدد 28درصد بنشیند. با این حال، این افزایش چندان پایدار نبود و از سال2011 تا 2014، شکست دوبارهیی در نمودار به ثبت رسید. ازجمله کشورهایی که در این بازه زمانی با افزایش سهم ارزش افزوده صنعت از GDP مواجه بودند میتوان به استرالیا، آذربایجان، بلاروس، بولیوی و ایران اشاره کرد. در عین حال، برخی کشورها ازجمله ارمنستان، برزیل، چین و شیلی با کاهش این سهم مواجه بودهاند.
در این میان ایران جزو کشورهایی است که با افزایش سهم ارزش افزوده صنعت از GDP مواجه بوده است. در سالهای2000 تا 2014، سهم ارزش افزوده صنعت از GDP ایران، از 37.6 به 38.2درصد افزایش یافته است. این درحالی است که پیش از این آمارهای متفاوتتری ازسوی ایران مطرح شده بود. بر این اساس، در سال94 عنوان شده بود که سهم ارزش افزوده صنعت از GDP در افق1404 به 18.5درصد میرسد. در حقیقت ارقام اعلام شده ازسوی ایران قدری پایینتر است.
با این حال، ارقامی که پیش از این اعلام شده بود نشان میدهد که سرانه صادرات صنعتی و معدنی پیش از این 32میلیارد دلار بود که برای سال1396 این رقم 61میلیارد دلار و برای سال1399 رقم 84.5میلیارد دلار و برای سال1404 رقم 121میلیارد دلار پیشبینی شده بود. در سرانه صادرات صنعتی و معدنی نیز 400دلار و برای سال1396 رقم 700دلار و برای سال1399 نیز 940دلار و برای سال1404 رقم 1250دلار پیشبینی شده است. همچنین در سرانه تولید ناخالص داخلی که در حال حاضر 3134دلار برآورد میشود برای سال1396 این رقم 4500دلار و برای سالهای1399 و 1404 ارقام 7هزار و 10هزار دلار برآورد شده است.
با این حال، میانگین جهانی سهم ارزش افزوده صنعت از GDP در طول سالهای2000 تا 2014 با کاهش روبهرو بوده و قدری آب رفته است. برخی کارشناسان معتقدند که پیشبینی سهم ارزش افزوده صنعت از GDP در یک دهه آینده وابسته به رشد جهانی اقتصاد است. بر این اساس، اگر قرار باشد به آخرین دادههای صندوق بینالمللی پول تکیه کنیم، باتوجه به پیشبینی کاهش رشد اقتصادی جهانی، باید در آینده نیز شاهد تداوم این روند آب رفتن سهم ارزش افزوده صنعت از GDP باشیم.