کاهش 30 درصدی سموم کشاورزی در راستای اقتصاد مقاومتی
رییس سازمان حفظ نباتات کشور میگوید: در قالب طرحهای اقتصاد مقاومتی و با اجرای روشهای بیولوژیک، برنامه کاهش مصرف سموم شیمیایی بین 20 تا 30درصد در دستور کار است که با تامین اعتبارات عملیاتی میشود.
محمدعلی باغستانی در گفتوگو با ایرنا افزود: در حال حاضر سالانه 10هزار تن ماده موثره سم به کشور وارد میشود که برای کنترل مصرف سموم شیمیایی میتوانیم این میزان را به کمتر از 8 هزار تن یعنی بین 20 تا 30درصد کاهش دهیم و امیدواریم اعتبارات پیشبینی شده این بخش به زودی تامین و تزریق شود. وی گفت: بیش از 95درصد ماده موثره سموم بهطور عمده از کشورهای هند و چین که صادرکننده اصلی این مواد در دنیا هستند، وارد کشور میشود. به گفته باغستانی، هر ساله بین 20 تا 22 لیتر (کیلوگرم) سموم آماده و ترکیبی به مصرف بخش کشاورزی میرسد. با وجود آنکه مصرف سم در ایران نسبت به دنیا کمتر است اما برای تولید محصول سالم و ارگانیک باید مصرف سموم شیمیایی روزبهروز روند نزولی داشته باشد.
وی اضافه کرد: همسو با این اقدامها، کنترل بیولوژیک ماکرو و میکرو را اجرا میکنیم که سالانه بین 200 تا 250هزار هکتار از اراضی کشاورزی را تحت پوشش دارد.
سازمان حفظ نباتات از لحاظ اعتباری
مورد بیمهری قرار گرفته است
رییس سازمان حفظ نباتات کشور با تاکید بر اینکه این سازمان از لحاظ اعتبار مورد بیمهری قرار گرفته است، میگوید: در همه دنیا روشهای مبارزه بیولوژیک با حمایت دولتها انجام میشود و معتقدیم به هر میزان که اعتبار در این بخش تخصیص یابد به همان نسبت هزینه دارویی و بهداشتی در کشور کاهش خواهد یافت.
در تمام دنیا دولتها به چنین سازمانهایی برای ارتقای مبارزه بیولوژیک، روشهای مدیریت آفات و کاهش مصرف سموم شیمیایی یارانه پرداخت میکنند، اما اعتبارات موجود ما نمیتواند بیش از 250هزار هکتار را تحت پوشش مبارزه بیولوژیک قرار دهد. در صورت تامین اعتبارات لازم ظرفیت اجرای روشهای مبارزه بیولوژیک را در 750هزار هکتار داریم. باغستانی ثبت سموم با نام تجاری را یکی از اقدامهای سازمان حفظ نباتات کشور در راستای ارتقای کیفیت سموم، کارایی بیشتر آن و همچنین درنظر گرفتن بهداشت انسان، دام و محیطزیست عنوان کرد. وی افزود: بنابراین در نخستین گام باید هر کالای وارداتی توسط هیات نظارت بر سموم مجمع سازمان حفظ نباتات که اعضای آن از دستگاههای مختلف وزارت جهاد کشاورزی، سازمان استاندارد، سازمان حفاظت محیط زیست، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و سازمانهای تحقیقات کشاورزی هستند، مورد بررسی، تایید و ثبت در لیست سموم مجاز قرار گیرد تا مخاطراتی برای انسان، دام و محیط زیست نداشته باشد.
هیچ سم مصرفی بخش کشاورزی
ثبت دایم نیست
باغستانی با بیان اینکه هیچ نوع سم مصرفی بخش کشاورزی در کشور ما ثبت دایم نیست، گفت: هر سمی به مدت سه سال یعنی در زمان موقت ثبت میشود و پس از زمان مذکور بهطور مجدد مورد بررسی دستگاههای نظارتی وزارت جهاد کشاورزی و محیط زیست قرار میگیرد تا دوباره مصرف یا اینکه از چرخه مصرف خارج شود.
وی با اشاره به اینکه ایران عضو سازمانهای بینالمللی از جمله کنوانسیون نوتردام است، گفت: کنوانسیون نوتردام وظیفهاش بررسی وضعیت سموم مصرفی در کشورهاست که اعضای این کنوانسیون موافقت به حذف سم میکنند.
330 نوع قلم سم مجوز مصرف دارد
رییس سازمان حفظ نباتات کشور گفت: در مجموع دارای بیش از 400 نوع سم بیخطر، کم خطر و پرخطر هستیم و هماکنون بیش از 330 قلم از این نوع سمها در داخل کشور ثبت و مصرف میشود که براساس لیست مصرف سموم کنوانسیون بینالمللی نوتردام است.
باغستانی با بیان اینکه تاکنون بیش از 70 نوع سم پرخطر از چرخه مصرف خارج شده است، تصریح کرد: خوشبختانه در کشور ما سمی وجود ندارد که نوتردام آن را حذف کرده باشد اما در لیست سموم مصرفی کشور ما همچنان باشد. حتی در برخی موارد ممکن است سمومی از لیست نوتردام حذف نشده باشد اما در بررسیهای سالانه و گزارشها و تحقیقات به عمل آمده ما برخی سموم حذف شود. وی با بیان اینکه ایران تولیدکننده ماده موثره سم نیست، اظهار داشت: برنامه ما هدفمند کردن مصرف سموم و جایگزینی سموم نسل جدید با سموم مخاطرهآمیز است. براین اساس به سمت حذف سموم مخاطرهآمیز بیش از پیش گام برداشتهایم تا طیف مصرف این نوع سموم کاهش یابد.
1400 مرکز توزیع سم غیرمجاز در کشور
باغستانی درباره ساماندهی مراکز توزیع سموم در کشور گفت: در مجموع 8هزار فروشگاه عرضه سم در کشور فعالیت دارند. با اجرای طرح ساماندهی تاکنون 6 هزار و 600 مورد آنان با رعایت ضوابط لازم مجوز فعالیت از این سازمان دریافت کردهاند.
وی تعداد مراکز غیرمجاز در سطح کشور را یک هزار و 400مرکز اعلام کرد و گفت: در تلاش هستیم امسال این مراکز را مجوزدار کنیم.
باغستانی با اشاره به تشکیل انجمن نظارت بر ساماندهی مراکز عرضه و توزیع سم در کشور در یک ماهه اخیر گفت: به پیشنهاد سازمان حفظ نباتات کشور، انجمن توزیعکنندگان سموم با همکاری سازمان نظام مهندسی منابع طبیعی کشور قرار است رابطی بین تولیدکنندگان، واردکنندگان، عرضهکنندگان، توزیعکنندگان و فروشگاهها در سراسر کشور باشند تا این مراکز هرچه زودتر ساماندهی شوند. به گفته رییس سازمان حفظ نباتات کشور این مراکز تا اردیبهشت ماه امسال مهلت داشتند تا خود را با ضوابط بهداشتی سازمان حفظ نباتات کشور تطبیق دهند که این زمان دو ماه دیگر تمدید شد. در این زمینه تفاهمنامهیی با نیروی انتظامی برای برخورد با این مراکز بستهایم و اخطارهای لازم به این مراکز داده شده است و با همکاری دستگاههای قضایی و انتظامی این مراکز غیرمجاز پلمب و از فعالیت آنان جلوگیری خواهد شد. به گفته وی سموم باید با ارائه نسخههای کلینیکهای گیاه پزشکی در اختیار کشاورزان قرار گیرد.
واردات ماده موثره سموم کیفی در پسابرجام
باغستانی درباره نحوه واردات سموم کیفی از کشورهای پیشرفته در پسابرجام (برنامه جامع اقدام مشترک) افزود: واردات سموم توسط بخش خصوصی انجام میشود و ما تلاش داریم مانعی برای واردات این محصول نباشیم، اما تاکید داریم سم وارداتی باید کیفی و از شرکتهای اصلی باشد و این امر باید مورد توجه بخش خصوصی باشد.
وی اظهار داشت: در زمان تحریم برخی شرکتهای هندی نیز ما را تحریم کرده بودند که در پسابرجام این شرکتها در کشور ما حضور پیداکردهاند و امیدواریم زمینه برای واردات ماده موثره سموم کیفیتر فراهم شود.
باغستانی ادامه داد: ماده موثره کیفی مربوط به شرکتهای اصلی و مادر است زیرا شرکتهای مادر ممکن است جزییات فنی خود را از کشور چین نیز تامین کنند اما بهطور قطع از محصولات درجه یک چین خواهد بود. بهطور مثال بیش از دو هزار شرکت چینی ماده اصلی سموم تولید میکنند که دارای رتبه یک تا دو هزار (رنک) هستند و شرکتهای مادر مواد مورد نیاز خود را از رتبههای درجه یک تامین میکنند.
وی از ارتقای سیستم پیشآگاهی در کشور خبر داد و گفت: در صورت ارتقای سیستم پیشآگاهی مطلوب و تاثیرگذار مدیریت آفات، مصرف سموم کیفی و اجرای روشهای تلفیقی در سلامت محصولات کشاورزی نمایان میشود.
حجم بالای میوه وارداتی
از طریق پیلهوری انجام نمیشود
این مقام مسوول درباره کنترل مرزها برای جلوگیری از ورود میوههای قاچاق گفت: سازمان حفظ نباتات به عنوان یک دستگاه کاشف در خیلی مناطق مرزی کشور وارد عمل شده بهطوری که در برخی موارد دیده شده میوه تحت عنوان پیلهوری وارد شده اما نمونهها با حجم بالا نشان میدهد که پیلهوری نیست. وی تصریح کرد: بنابراین پس از کشف چنین محمولههایی برخی خواستار مصرف این محصولات در کشور هستند اما ما طبق قانون قرنطینهیی بهطور شفاف از ورود محمولههای بدون شناسنامه و مخاطرهآمیز جلوگیری میکنیم.
محموله بدون شناسنامه امحا میشود
باغستانی با تاکید برامحای محصولات قاچاق کشاورزی گفت: بهطور قطع ورود چنین محصولاتی میتوانند مخاطرات قرنطینهیی در کشور ایجاد کنند. هماکنون در محور گمرکات به دلیل وجود پستهای قرنطینهیی با مشکلی مواجه نیستیم، اما در صورتی که محمولهیی وارداتی شرایط لازم را برای ورود به کشور نداشته باشد به کشور مبدا مرجوع یا امحا میشود. به گزارش ایرنا، سابقه فعالیت سازمان حفظ نباتات کشور به سال 1304 تحت عنوان وزارت فواید عامه (اداره مبارزه با ملخ) برمیگردد که در سال 1346 با تصویب قانون و مطرح شدن فعالیتهای قرنطینهیی نباتی و مدیریت آفات تحت عنوان سازمان حفظ نباتات کشور معرفی شد. نخستین سمی که در کشور ثبت شد مربوط به سال 1347 است.